Blog: Prideweek, festival om te vieren dat je kunt zijn wie je bent en mag houden van wie je wilt

/Blog /Blog: Prideweek, festival om te vieren dat je kunt zijn wie je bent en mag houden van wie je wilt

Blog: Prideweek, festival om te vieren dat je kunt zijn wie je bent en mag houden van wie je wilt

Pride week: 25 juli – 2 augustus

Waarom, waartoe?

Homogeweld is van alle tijden en vindt overal op de wereld plaats. Dit geweld meemaken is heftig, je wordt om wie je bent en hoe je wilt leven en met wie afgekeurd. Subtieler is het als je die afkeuring wel voelt terwijl die niet altijd openlijk wordt getoond, maar verhuld of met humor gebracht. Vaak nog pijnlijker. Als je geliefde een vrouw is en jijzelf ook dan weet je door ondervinding en van bondgenoten hoe en waar je jezelf kunt zijn, waar je op je uitingen moet letten. In Nederland met haar tolerante naam lijkt het ogenschijnlijk gemakkelijk te zijn om vrij te leven zoals je jezelf ervaart. Toch blijkt dat niet zo te zijn, en zeker niet voor iedereen.

Deze week is het prideweek, een festival om te vieren dat je kunt zijn wie je bent en mag houden van wie je wilt. Op de website van Pride staat dat LHBT’s (Lesbisch, Homo, Biseksueel en Transgender maar ook LHBTIQ ook Intersekse en Queer) tijdens de prideweek de norm in de hoofdstad bepalen. Overal hangen regenboogvlaggen, de vlag van de homobeweging, die trouwens ook een symbool is voor de vredesbeweging. Sinds juli 2019 is Pride Amsterdam bijgeschreven in de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland. Dat is een belangrijke erkenning. Niet iedereen weet dat Pride is ontstaan uit de Stonewall-rellen die in 1969 plaatsvonden in New York. De aanleiding van de rellen was de ontruiming van de homobar The Stonewall Inn door de politie. Na jaren van treiterijen en geweldplegingen door de politie besloot het bezoekende publiek in opstand te komen en terug te vechten. Het waren met name de kansarme transvrouwen met Afro- en Latijns-Amerikaanse roots die de rellen begonnen en zij werden daarbij voornamelijk gesteund door feminiene homomannen en butch lesbiennes. De rellen vormen een scheidslijn in de geschiedenis van de LHBT-beweging en waren wereldwijd een startschot voor zogenoemde holebi-demonstraties.

Pride staat ook voor hoop en verzet. Homogeweld leidt vaak tot traumatische ervaringen. Marten Bos schreef in Van levenservaring naar ervaringsdeskundigheid: Uitsluiting heeft veel gezichten en komt vaker voor dan dat we ons bewust zijn. Vaak is een deelfacet van onze identiteit en hoe we daaraan uiting (willen) geven aanleiding voor uitsluiting. Uitsluiting heeft vele vormen: pest gedrag, agressie en geweld. Soms als een vorm van ‘correctie’, omdat de persoon in kwestie in kleding, uiterlijk of in gedrag ‘buiten de norm valt’. De uitsluiting vindt soms bewust plaats, maar ook zeer regelmatig op volstrekt onbewuste wijze door (onder)waardering, door subtiele correcties in gebaren, blikken en zeker ook in taalgebruik. Uit onderzoek door Trimbos is bekend dat psychische problemen meer voorkomen bij mensen met homoseksuele voorkeuren.

Ervaringsdeskundigen kennen de ervaring met buitengesloten worden, soms voelt dat heftig en andere keren doet het niet zo veel, of je raakt geharnast. Deze week was in het kader van Pride de documentaire Mans genoeg op de TV waarin het verhaal van Saïd Zankoua verteld wordt. Geliefd door velen, zeker ook op zijn werk in de zorg. Door anderen verguisd, verstoten, vernederd en geslagen. Hij is in mei op de dag tegen de homofobie overleden vermoedelijk aan epilepsie. De documentaire probeert aan de hand van ervaringen van zijn vrienden zijn verhaal te vertellen. Het is actueel omdat er weer veel incidenten van homohaat en geweld op straat zijn.

De link met ons vak is het meemaken van ingrijpende levenservaringen en de gevolgen daarvan voor je levensgevoel, je recht om er te zijn op je eigen condities. Als supervisor heb ik mezelf een aantal malen intuïtief bekend gemaakt en geregeld trof ik ervaringsdeskundigen i.o. die door hun lesbo, homo of transgender-zijn tijdens hun identiteitsontwikkeling psychische klachten hadden gekregen. Soms bleek er een verband met een religieuze en conservatieve achtergrond. In ieder geval was er sprake van anders zijn, niet begrepen voelen en geen positieve rolmodellen kennen. Het is een opluchting om anderen te ontmoeten, er voor uitkomen is nog steeds niet vanzelfsprekend. Jezelf bekend maken op een manier die bij de ander aansluit en bij jezelf past is waardevol. Het vraagt om durf en onderlinge steun ervaren om te zijn wie je bent en trots je nek uit te steken als ervaringsdeskundige.

Marjo Boer, (bestuurs)lid VvEd

31 Juli 2020